10 Maddede Paranın Kısa Tarihi


İnsan hayatına damga vuran en önemli icatlardan biri şüphesiz paranın bulunmasıdır. Para tarihi açısından inceleme yaptığımızda karşımıza bakın neler çıktı;

  1. Para nasıl bulundu sorusuna hemen hemen herkesin vereceği ilk yanıt; ilk madeni para M.Ö. 550 yılında Lidyalılar tarafından basıma dönüştürülmüştür. Lidyalılar Anadolu topraklarında yaşayan bir uygarlıktı.
  1. Para icat olmadan önce deniz kabuğu ve kıymetli metallerle birlikte çeşitli malların değişimi ile paranın yerine geçen kullanımlar yapılmıştır.
  1. Paranın basımına sebep olan Lidya imparatoru Karun’un bir mezarı ve hazinesi söz konusu değildir. Ölümü sonrasında bir serveti yoktu. Persler tarafından altını para halinde basması ve yazık etmesi sebebiyle öldürülmüştür.
  1. Ardından para basma işi bir süre durmuş gibi görülse de hatta Persler bu para basma işine kızsalar da para basımı devam etti. Hatta bu basım işlemini Lidyalılar’ın aklına girdikleri Persli’ler tarafından devam edilmiştir. Öyle ki hayli popüler hale gelen para basma işi bir gelenek şeklinde devam etti.
  1. Para tarihi içerisinde zaman zaman dönemin şartları neticesinde yaşanan mali krizler neticesinde altın ve bakır geleneği kullanıldıysa da artık para kabul gören ve vazgeçilmez bir unsur olarak devam eden olgudur.
  1. Ö. 118 yılında Çinliler deri para kullanıyorlardı. Ardından M.S. 806 yılında ise ilk kağıt paranın icadını yaptılar. İşte para nasıl bulundu kısmında kağıt paradaki ilk gelişme Çinliler tarafından yapılmıştır. Ancak dünyadaki ilk büyük darphanesini Osmanlı Döneminde Fatih Sultan Mehmet tarafından İstanbul sınırlarında Simkeşhane’de kurulmuştur.
  1. İlk kağıt parayı Marco Polo, Moğollardan bedelini vererek almıştır. Onu getirip papaya vermiştir. Ancak Papa kağıt parayı ateşe atarak yakmıştır.
  1. Batıda kağıt para kullanımı ise 17. Yüzyılda başlamıştır. İlk kağıt para 1690 yılında ABD ve İngiltere hükümetlerince basılmıştır. 1694 yılında da İngiliz Merkez Bankasının kurulması ile de yaygınlaşmıştır.
  1. İlk Osmanlı para tarihi içerisindeki yerini 1840 yılında banknotlarla ortaya çıkıyordu. 1842 yılında da matbaada para basılmaya başlanılmıştır.
  1. Birinci dünya savaşında 1915 yılında altın ve Alman hazine bonoları tedavüldeydi. Yıllık 160 milyon liranın üzerinde banknot çıkartıldı. Almanya lehine savaşa girmenin bedeli olarak çıkarılan kağıt banknotlara “evrak-ı nakdiye” adı verildi. Cumhuriyetin ilk döneminde para basılmadığından 1927 yılı sonuna kadar bu banknotlar tedavülde kaldı.

Comments 0

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

10 Maddede Paranın Kısa Tarihi

log in

Become a part of our community!

Captcha!

reset password

Back to
log in